Vốn lưu động là số vốn mà doanh nghiệp sử dụng để tài trợ cho các hoạt động kinh doanh ngắn hạn, thường xuyên và liên tục.
Nói đơn giản: vốn lưu động là tiền cần để doanh nghiệp duy trì hoạt động hằng ngày.
Ví dụ dễ hiểu
Một doanh nghiệp bán thực phẩm cần:
- Mua nguyên liệu/hàng hóa → 500 triệu
- Trả lương nhân viên → 100 triệu
- Trả tiền điện, nước, vận chuyển → 50 triệu
- Cho khách hàng mua chịu → 200 triệu
- Trong khi doanh nghiệp chưa thu được tiền bán hàng ngay.
Do đó, doanh nghiệp cần một lượng tiền để “đứng giữa” quá trình:
Tiền → Mua hàng/nguyên liệu → Sản xuất → Bán hàng → Khoản phải thu → Tiền
Khoản vốn phục vụ vòng quay này chính là vốn lưu động.
Vốn lưu động gồm những gì?
Về mặt tài sản, thường liên quan đến tài sản ngắn hạn, chẳng hạn:
| Khoản mục | Ví dụ |
|---|---|
| Tiền và tương đương tiền | Tiền mặt, tiền gửi ngân hàng |
| Hàng tồn kho | Nguyên vật liệu, thành phẩm, hàng hóa |
| Khoản phải thu | Khách hàng chưa thanh toán |
| Đầu tư tài chính ngắn hạn | Tiền gửi/đầu tư có kỳ hạn ngắn |
| Tài sản ngắn hạn khác | Chi phí trả trước ngắn hạn… |
Một khái niệm rất quan trọng: Vốn lưu động ròng
Trong phân tích tài chính, người ta thường dùng:
Vốn lưu động ròng = Tài sản ngắn hạn − Nợ ngắn hạn
Ví dụ:
- Tài sản ngắn hạn: 10 tỷ
- Nợ ngắn hạn: 7 tỷ
→ Vốn lưu động ròng = 10 − 7 = 3 tỷ đồng
Điều này có nghĩa doanh nghiệp có 3 tỷ nguồn vốn dài hạn đang tài trợ cho tài sản ngắn hạn.
Vốn lưu động khác vốn cố định thế nào?
Có thể hiểu rất nhanh:
Vốn lưu động → phục vụ hoạt động ngắn hạn
Vốn cố định → đầu tư vào tài sản dài hạn
Ví dụ một công ty sản xuất:
- Mua nhà xưởng, máy móc → vốn đầu tư dài hạn/vốn cố định.
- Mua nguyên liệu, trả lương, duy trì hàng tồn kho → vốn lưu động.
Tại sao vốn lưu động quan trọng?
Một doanh nghiệp có lợi nhuận vẫn có thể thiếu tiền nếu vốn lưu động bị “kẹt”.
Ví dụ doanh nghiệp bán được 10 tỷ đồng, ghi nhận lợi nhuận 1 tỷ, nhưng khách hàng được nợ 90 ngày. Trong khi đó doanh nghiệp phải trả tiền nhà cung cấp sau 30 ngày.
→ Doanh nghiệp có lợi nhuận nhưng có thể thiếu tiền mặt.
Đây là lý do khi phân tích doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp sản xuất/thương mại, cần nhìn cả dòng tiền và vòng quay vốn lưu động, chứ không chỉ nhìn lợi nhuận.
Nếu bạn đang học tài chính doanh nghiệp, tôi có thể giải thích tiếp “vốn lưu động → vốn lưu động ròng → nhu cầu vốn lưu động → chu kỳ chuyển đổi tiền mặt (Cash Conversion Cycle)” bằng một ví dụ doanh nghiệp Việt Nam rất dễ hiểu.
« Quay lại danh sách Thuật ngữ